Heb je te maken met leuKtisme?

Je wilt je werk goed doen: informatie geven, besluiten nemen en mensen verder helpen. Toch kan een contact of proces vastlopen terwijl iedereen verder wil.

Bij leuKtisme kan de manier waarop informatie wordt verwerkt daarbij een rol spelen. Als informatie, communicatie of processen onvoldoende expliciet, consistent en navolgbaar zijn, kan de informatie voor een leuKtist onvoldoende verwerkbaar worden.

Alleen méér uitleg is dan niet altijd voldoende.

Wat hier speelt

Bij leuKtisme draait het om informatieverwerking.

Wanneer onvoldoende rekening wordt gehouden met de beperking, kan eerst een probleem met de algemene toegankelijkheid ontstaan.

Is de reguliere werkwijze voor de leuKtist onvoldoende toegankelijk, dan kan een individuele aanpassing nodig zijn.

Blijft voldoende toegankelijkheid uit, dan kan de leuKtist uiteindelijk worden belemmerd in deelname of feitelijk worden uitgesloten.

Wat nodig is

De eerste stap is vaststellen waar de toegankelijkheidsbarrière zit en wat nodig is om de leuKtist weer op gelijke voet te laten deelnemen.

Dat kan betekenen dat de organisatie:

  • de informatie of werkwijze toegankelijker maakt;
  • samen met de leuKtist een individuele aanpassing afstemt;
  • een hulpmiddel, zoals de leuKometer, faciliteert.

De organisatie blijft verantwoordelijk voor haar eigen handelen en voor de toegankelijkheid die binnen het toepasselijke kader van haar wordt verlangd.

Werkwijze bij doeltreffende aanpassingen

Onze werkwijze helpt om een concrete participatiebelemmering stapsgewijs aan te pakken:

afstemmen → verrichten → borgen

Dezelfde werkwijze kan ook helpen om lessen uit individuele situaties te gebruiken voor betere algemene toegankelijkheid.

1. Afstemmen

Doel: samen bepalen welke belemmering er is en welke aanpassing naar gelang de behoefte nodig is. Als die aanpassing niet of niet volledig kan worden verricht, onderzoek je welk doeltreffend alternatief hetzelfde doel kan bereiken.

a. Behoefte en belemmering bepalen
De leuKtist maakt, voor zover mogelijk, duidelijk welke deelname wordt belemmerd. De behoefte kan ook blijken uit de aard van de beperking, het verloop van het contact of andere concrete omstandigheden.

b. Aanpassing onderzoeken
Je onderzoekt samen met de leuKtist welke aanpassing naar gelang de behoefte geschikt, noodzakelijk en uitvoerbaar is. Daarbij staat eerst de kenbaar gemaakte behoefte van de leuKtist centraal. Als je meent dat de gevraagde aanpassing niet of niet volledig kan worden verricht, motiveer je dat concreet. Daarna onderzoek je in overleg welk doeltreffend alternatief hetzelfde participatiedoel kan bereiken.

c. Afspraken concreet maken
Je maakt duidelijk welke aanpassing of welk alternatief wordt verricht. Daarbij maak je ook duidelijk door wie, wanneer, hoe en onder welke voorwaarden dit gebeurt. Als je een aanpassing niet of niet volledig verricht, motiveer je dat concreet, objectief en toetsbaar.

2. Verrichten

Doel: de afgesproken aanpassing feitelijk beschikbaar maken. Daardoor kan de leuKtist als ieder ander deelnemen.

a. Beschikbaar maken
Je zorgt dat de aanpassing op het juiste moment feitelijk beschikbaar is.

b. Toegankelijk uitvoeren
Je richt informatie, communicatie, contactmomenten of proceshandelingen zo in dat de aanpassing daadwerkelijk gebruikt kan worden.

c. Deelname mogelijk maken
Je verricht de aanpassing zo dat de belemmering in de concrete situatie wordt weggenomen, verminderd of gecompenseerd. Daardoor wordt feitelijke deelname op voet van gelijkheid mogelijk.

3. Borgen

Doel: zorgen dat de aanpassing blijft werken en dat toegankelijkheid steeds meer vanzelfsprekend wordt.

a. Evalueren op doeltreffendheid
Je beoordeelt samen met de leuKtist of de aanpassing het bedoelde effect heeft gehad. Daarbij kijk je of de leuKtist feitelijk heeft kunnen deelnemen op voet van gelijkheid.

b. Bijstellen
Als de aanpassing onvoldoende werkt, niet meer werkt of beter kan, pas je de werkwijze aan. Als dat nodig is, vervang je de aanpassing door een doeltreffend alternatief.

c. Zorg dragen voor algemene toegankelijkheid
Je gebruikt terugkerende of structurele toegankelijkheidsbehoeften om je informatievoorziening, communicatie, werkwijzen en voorzieningen toegankelijker te maken. Daarmee draag je stap voor stap zorg voor algemene toegankelijkheid. Dit is een doorlopend proces. Toegankelijkheid moet geen service of uitzondering blijven, maar vanzelfsprekend worden.

Deze werkwijze sluit aan bij de verplichting om doeltreffende aanpassingen te verrichten en bij de verplichting om geleidelijk zorg te dragen voor algemene toegankelijkheid.

Zo helpen wij

Stichting leuKtisme brengt kennis over leuKtisme en cognitieve toegankelijkheid in.

Wij kunnen helpen om zichtbaar te maken waar het proces vastloopt en welke aanpak kan bijdragen aan toegankelijkheid. Dat kan bijvoorbeeld gaan om de inrichting van informatie, de werkwijze of het faciliteren van de leuKometer.

Voorkom aanvullende ondersteuning

Wanneer een organisatie tijdig voldoende toegankelijk handelt, kan aanvullende ondersteuning van de leuKtist vaak worden voorkomen of beperkt.

Blijft een toegankelijkheidsbarrière bestaan, dan kan de leuKtist aanvullende ondersteuning nodig hebben om informatie te verwerken, overzicht te herstellen of deelname mogelijk te houden.

Zo is vooraf duidelijk dat toegankelijk handelen niet alleen uitsluiting kan voorkomen, maar ook aanvullende ondersteuningskosten kan voorkomen.

Toelichting en tarieven op ondersteuning

Wat het oplevert

De organisatie krijgt meer duidelijkheid over wat nodig is om deelname mogelijk te maken.

Voor de leuKtist kan informatie beter verwerkbaar worden, neemt de kans op overbelasting af en kan deelname worden hersteld of behouden.

Het doel is eenvoudig:

zo veel mogelijk toegankelijkheid door de organisatie, zodat zo weinig mogelijk aanvullende ondersteuning nodig is

Wil je verkennen wat dit voor jouw situatie betekent?

Stuur ons een mail